Spaarne Gasthuis loopt voorop in strijd tegen voedselverspilling

Foto: Charles Duijff

Een eigen moestuin, eten uit een 3D-printer en zelfgekweekte paddenstoelen. Het Spaarne Gasthuis zet zich op allerlei manieren in tegen voedselverspilling en voor duurzaamheid. “Duurzaamheid gaat vooral om het maken van bewuste keuzes.”

Tekst: Gemeente Haarlem

Vlak voor de coronacrisis vertelde Marion Doets, Facilitair Manager van het Spaarne Gasthuis, over de duurzame stappen die het ziekenhuis neemt. En die zijn behoorlijk ambitieus! Het Spaarne Gasthuis loopt voorop in het tegengaan van voedselverspilling. Inkoop gebeurt op een zo duurzaam mogelijke manier. En met het vervangen van verlichting door LED wordt heel veel energie bespaard. Marion benadrukt extra: “Laten we niet vergeten dat we vooral een ziekenhuis zijn. Onze core business is gezondheidszorg!”

Koffiedrab

Het Spaarne Gasthuis ondertekende in 2018 de Green Deal 2.0. Dat betekent dat het ziekenhuis op de 3 locaties, Haarlem Zuid, Haarlem Noord en Hoofddorp, versneld aan de slag gaat met de verduurzaming van voedselverspilling, energie en afval. Marion Doets: “Als facilitair manager ben ik misschien de motor achter de verduurzaming, maar het werk wordt verzet door de medewerkers. Vaak genoeg op vrijwillige basis. Mede daarom hebben we een duurzaamheidsfonds opgericht. Zo zamelen we nu koffiedrab in dat gebruikt wordt om oesterzwammen op te kweken. En die gebruiken we vervolgens weer in de keuken. Dit soort voorbeelden inspireert ons allemaal!”

Bewuste keuzes

”Als we het hebben over duurzaamheid, dan gaat het vooral om het maken van bewuste keuzes,” vertelt Marion. “Dat zie je duidelijk terug in ons inkoopbeleid. Soms is dat wat lastiger dan wanneer je kiest voor de oude manier. Nieuw meubilair bestellen gaat bijvoorbeeld veel sneller dan oude spullen opknappen. Toch kiezen we waar mogelijk voor dat laatste. Het komt ook voor dat we minder duurzame keuzes maken, omdat die nou eenmaal verstandiger zijn. Een nieuw MRI-apparaat verbruikt meer energie, maar als het om medische apparatuur gaat, kiezen we het beste.”

Ja, dat we een eigen moestuin en een kas hebben is heel erg leuk!

Eten moet een feestje zijn!

De locatie in Hoofddorp beschikt over een eigen groente- en kruidentuin. “Ja, dat we een eigen moestuin en een kas hebben is heel erg leuk! Vrijwilligers maken samen met de koks een beplantingsplan en beheren de tuin. En de verse producten worden in de keuken gebruikt. Verder kopen we seizoensgebonden en lokaal in waar dit kan,” vertelt Marion enthousiast.

En ook op andere vlakken gaat het ziekenhuis duurzaam om met voedsel. “We zijn een gastvrij ziekenhuis. We vinden het belangrijk dat mensen kunnen eten wat ze willen. Het zelf kunnen kiezen zorgt er al voor dat we minder voedsel weggooien. Ook maken we – nu nog als enige ziekenhuis in Nederland – gebruik van een 3D-printer. Patiënten die zo ziek zijn dat ze niet meer gewoon kunnen eten of omdat hun smaak is veranderd, hebben de neiging om weinig te eten. Wij proberen het eten toch aantrekkelijk te maken door bijvoorbeeld een klein soepje te maken of door bijzondere vormen met de 3D-printer te maken. Eten moet immers een feestje zijn!”

Toekomstige uitdagingen

“De Green Deal tekenen is mooi, maar vervolgens moeten we er goed vorm aan geven. Onze wens is om er een praktische invulling aan te geven in plaats van alles achter de tekentafel te verzinnen. Maar we staan voor veel uitdagingen.” Een deel van de gebouwen in Haarlem Zuid wordt de komende jaren vernieuwd. “Denk aan mobiliteit: hoe zorg je ervoor dat er straks minder mensen met de auto komen naar locatie Zuid? Maar dat werknemers ook ’s nachts veilig bij het ziekenhuis kunnen komen? En hoe gaan we als ziekenhuis van het gas af? Een ziekenhuis kan niet zonder energie komen te zitten en we moeten dus op meerdere bronnen kunnen vertrouwen. Kortom, we zijn een bijzondere organisatie en hebben echt de hulp van de gemeente nodig om hierin de juiste keuzes te maken. We zijn dan ook intensief met elkaar in gesprek.”

ZIE OOK

Spaarne Gasthuis is het eerste ziekenhuis in Nederland met een 3D-voedselprinter