“Ik wil best iemand een euro voor een Snickers lenen”

Foto: Marisa Beretta

Afgelopen maand kregen de leerlingen van 3 havo van het Coornhert Lyceum in Haarlem een interactieve gastles door Stichting Kikid over omgaan met geld. Want jongeren komen steeds vaker in de financiële problemen. Soms omdat ze niet weten hoe je verstandig met geld om moet gaan, maar vaker omdat ze niet sparen of vooruit denken en wel graag mee willen doen met leeftijdgenoten.

Bron gemeente Haarlem:

Jongeren komen steeds vaker in de financiële problemen. Soms omdat ze niet weten hoe je verstandig met geld om moet gaan, maar vaker omdat ze niet sparen of vooruit denken en wel graag mee willen doen met leeftijdgenoten. Want ja, je betaalt liever die peperdure smartphone bij je abonnement twee keer, dan dat je met een ‘skeer’ toestel wordt gezien.

Als je 18 jaar wordt moet je ineens zelf veel financiële beslissingen nemen. Uit onderzoek is gebleken dat veel jongeren dat lastig vinden en vaak dezelfde fouten maken. Vanuit die gedachte is door Kikid speciaal voor jongeren een educatief programma ontwikkeld onder de noemer ‘Donnie – Barki’. Het programma wil jongeren bewust maken van het eigen gedrag rondom geld. Want wat doen groepsdruk en sociale media met je? En wat betekent kopen op afbetaling eigenlijk?

Leren over omgaan met geld

Gemeente Haarlem verstrekt subsidie voor dit project vanuit de gedachte dat financiële educatie noodzakelijk is om jongeren te helpen verstandigere keuzes te maken. De gastles van Kikid op een middelbare scholen in Haarlem is daar onderdeel van. En dat financiële educatie leerzaam is, wordt door de havoleerlingen van het Coornhert Lyceum bevestigd. “Het is leuk hoor dat we bij wiskunde leren over de x-as,” zegt een leerling. “Maar ik zou liever zien dat we ook iets leren over belastingen die we later moeten betalen.”

Deze leerlingen van het Coornhert Lyceum willen wel vaker les over het ‘echte leven’. (vlnr: Juul, Giada, Sophie, Tobias en Berend)

Uitgeven of sparen

De acteurs van Kikid spelen een aantal korte, voor jongeren herkenbare scènes, die worden afgesloten met een stelling. Hierna gaan de jongeren in kleinere groepjes uiteen om daarover te discussiëren. Eén van de stellingen luidt: ‘Geld moet je uitgeven’. De meeste leerlingen geven toe graag geld uit te geven. De meiden gaan het liefst shoppen en de jongens kopen voornamelijk spellen of tegoedkaarten voor hun gameconsoles. Eten kopen blijkt een universele hobby. Daar geven zowel de jongens als de meiden flink wat geld aan uit. Maar er wordt gelukkig ook gespaard. Berend is zo’n spaarder. Hij heeft door diverse baantjes al een flink bedrag op zijn spaarrekening. “Maar ik heb geen doel verder ofzo. Ik bewaar het voor als ik iets nodig heb.” Ook Giada denkt serieus na over haar uitgaven. “Mijn moeder en ik praten veel over waar je beter wel en waar je beter niet geld aan kunt uitgeven. En over wat er verandert als je 18 wordt.”

Veranderingen en verantwoordelijkheden na 18 jaar

En dat er veel verandert als je 18 wordt is een feit. Je mag een creditcard aanvragen, je moet ineens zorgpremie betalen en je mag leningen aangaan. En als je een opleiding volgt, ontvang je natuurlijk studiefinanciering, ook een lening. Veel jongeren verkijken zich op de gevolgen van het lenen voor je studie. Vooral als je je opleiding niet afmaakt en alles moet terug betalen, kun je in de problemen komen.

Lenen de leerlingen zelf wel eens geld uit? Juul en Sophie vinden dat je best geld kunt lenen aan een vriend die in de problemen zit, maar ze willen geen geld lenen aan iemand die bijvoorbeeld een nieuwe tas wil kopen, of schoenen. Bijna alle leerlingen vinden het onnodig om geld aan iemand te lenen voor nieuwe spullen. Tobias: “Maar als iemand een euro voor een Snickers wil lenen, dan vind ik het wel goed.”

Hulp vragen

Heb jij geldzorgen of -problemen en kom je daar zelf niet uit? Kijk dan op haarlem.nl/hulp-bij-geldzorgen hoe de gemeente je hierbij kan helpen. Ben je jonger dan 27 jaar, kijk dan ook op newfuture-haarlem.nl.

Gastlessen op scholen

Door jongeren financieel bewust te maken wordt de basis gelegd voor financiële redzaamheid op volwassen leeftijd. Het is belangrijk dat kinderen al op jonge leeftijd met geld leren omgaan. De gemeente biedt gastlessen aan voor groep 8 van de basisscholen. De nadruk ligt op de waarde van geld en beïnvloeding van buitenaf. Er zijn ook gastlessen voor voortgezet onderwijs en Mbo. Die zijn gericht op veranderingen die jongeren te wachten staan als ze 18 jaar worden.

De gemeente Haarlem werkt hiervoor samen met Kikid en Moneystart. Kikid geeft voorstellingen op scholen onder de naam ‘Donni – Barki’. Moneystart geeft de gastlessen ‘Hoe word je rijk’. Dit zijn zes lessen voor kinderen van 15 – 18 jaar. Tijdens deze lessen geven professionals (budgetcoaches en jongerenschulphulpverleners) en jongeren zelf, uitleg over wat je wel en niet moet doen om uit de schulden te blijven.

Foto: Marisa Beretta