Voorstel om referendumregels aan te passen

HAARLEM - Wie in Haarlem een referendum wil organiseren, moet zich houden aan de regels die in de Haarlemse Referendumverordening staan. Het college stelt een aantal wijzigingen voor in deze regels.

Het laatste referendum in Haarlem ging over de nota uitwerking parkeerregulering. Bij de evaluatie van dit referendum is besloten om de regels op een paar punten aan te passen. Daar is nu een voorstel voor gemaakt.

Als iemand een referendum wil organiseren, moet diegene eerst handtekeningen verzamelen. Die zijn nodig om een inleidend verzoek te doen. Keurt de gemeenteraad dit goed, dan kan er een definitief verzoek worden ingediend.

Eerder waren er 400 handtekeningen nodig om een inleidend verzoek te kunnen doen en 4.000 voor een definitief verzoek. Het college stelt voor over te stappen op een ander systeem dat meer Nederlandse gemeenten gebruiken. Daarbij is voor een inleidend verzoek een handtekening nodig van 1% van het aantal kiesgerechtigden in de gemeente. Een kiesgerechtigde is iemand die het recht heeft om te stemmen. Voor het definitief verzoek gaat het om 5%. In Haarlem komt dat neer op ten minste 1.300 handtekeningen voor een inleidend verzoek en 6.600 voor een definitief verzoek. Wanneer er genoeg handtekeningen zijn geteld, hoeven de extra verzamelde handtekeningen niet meer geteld te worden.

Verder vindt het college het belangrijk dat een referendum snel georganiseerd wordt. Daarom is de periode waarbinnen een referendum georganiseerd moet worden verkort van 6 maanden naar 4 maanden. De raad kan deze periode met maximaal 2 maanden verlengen. Bijvoorbeeld om te voorkomen dat een stemming in een schoolvakantie valt. Of om de stemming samen te laten vallen met andere verkiezingen, zoals die voor de Tweede Kamer of gemeenteraad.

Om een referendum geldig te maken, moet minstens 30% van de mensen die mogen stemmen, ook echt gaan stemmen. Het college vindt dat de opkomstdrempel nuttig is en duidelijkheid geeft over de geldigheid van het referendum. Deze regel blijft daarom hetzelfde.

Bekijk alle voorgestelde aanpassingen van de Referendumverordening onder agendapunt 16 op de besluitenlijst van het college.

De Commissie Bestuur behandelt dit onderwerp op 6 en op 20 maart 2025.